Ymateb i Coronafeirws: cyngor a gwybodaeth ddiweddaraf
Myfyriwr yn defnyddio ei ffôn wrth gwblhau prawf

Uniondeb Academaidd

Beth yw Uniondeb Academaidd?

Mae uniondeb academaidd yn un o’r blaenoriaethau pwysicaf ym myd Addysg Uwch ac ym maes ymchwil. Trwy weithio yn unol ag Uniondeb Academaidd, mae holl aelodau’r Brifysgol yn cyfrannu at ddiwylliant sy’n onest, yn dryloyw, ac yn barchus.   

I chi fel myfyriwr, mae Uniondeb Academaidd yn golygu bod yn rhaid i’ch gwaith darddu o’ch ymchwil a’ch syniadau eich hun. Mae’n rhaid i wybodaeth gan ffynonellau eraill gael ei chydnabod yn llawn os yw’n ddyfyniad uniongyrchol, yn aralleiriad, neu’n grynodeb. 

Mae diffiniad Uniondeb Academaidd y Brifysgol a’r egwyddorion craidd y mae wedi’i seilio arnynt ar gael yma: Gweithdrefn Camymddwyn Academaidd - Prifysgol Abertawe

Pam mae Uniondeb Academaidd yn bwysig?

Mae uniondeb academaidd yn bwysig am ei fod yn sicrhau bod pob myfyriwr yn cael ei ddyfarnu’n deg ac yn unol â theilyngdod ei waith a’i ymchwil ei hun. Yn ei dro, y mae hyn yn caniatáu i chi fod yn falch ac yn hyderus o ran eich cyflawniadau ac i ffynnu y tu hwnt i’r brifysgol heb orfod ymarfer yn anfoesegol. 

Modiwl E-Ddysgu Uniondeb Academaidd
myfyriwr yn ysgwyd llaw'r is-ganghellor wrth raddio

Gallwch chi ddysgu mwy am reolau Uniondeb Academaidd ar y cwrs Llwyddiant Academaidd: Sgiliau Dysgu, Sgiliau am Oes. Mae’r cwrs hunan-gyfeiriedig e-ddysgu hwn yn cynnwys tri modiwl ac mae’r trydydd modiwl yn canolbwyntio ar Uniondeb Academaidd. 

Gallwch gael mynediad at y cynnwys sy'n ymwneud ag Uniondeb Academaidd drwy ddilyn y ddolen uchod, cofrestru ar y cwrs Canvas ac yna ddewis 'Adran 3: Uniondeb Academaidd ' ar hafan y cwrs.

Camymddwyn Academaidd

Camymddwyn Academaidd yw pan fydd myfyriwr yn gweithredu mewn ffordd sy’n rhoi mantais annheg iddo ef neu i fyfyriwr arall. Mae hyn yn berthnasol os bydd yn gweithredu ar ei ben ei hun neu gydag eraill i wneud hyn.  

Gall hyn ddigwydd mewn unrhyw asesiad y mae myfyriwr yn ei sefyll er mwyn derbyn ei gymhwyster ym Mhrifysgol Abertawe.   

Gall myfyrwyr gyflawni camymddwyn academaidd yn fwriadol neu’n anfwriadol felly mae’n bwysig eich bod chi’n ymwybodol o’r hyn a ystyrir yn dramgwydd gan y Brifysgol. Gallwch ddod o hyd i'r holl ddogfennau polisi a Chwestiynau Cyffredin perthnasol ymhellach i lawr y dudalen hon, neu edrych ar yr enghreifftiau canlynol:

Enghreifftiau o Gamymddwyn Academaidd

Llên-ladrad
myfyriwr yn copïo gwaith myfyriwr arall

Ystyr llên-ladrad yw defnyddio, heb gydnabyddiaeth, waith rhywun arall a’i gyflwyno i'w asesu fel pe bai'n briod waith.

Enghraifft o lên-ladrad yw copïo darn o destun gair am air o ffynhonnell arall heb gydnabod yr awdur(on) gwreiddiol. Gall llên-ladrad ddigwydd hefyd pan fyddwch chi’n defnyddio syniad rhywun arall, yn ei fynegi yn eich geiriau eich hun ond yn methu  cydnabod y ffynhonnell wreiddiol. Ymhlith yr enghreifftiau eraill y mae defnyddio ffigurau, meddalwedd, diagramau, deunyddiau o'r rhyngrwyd neu waith myfyriwr arall ond heb gydnabod y rhain.

Dylid nodi y bydd hyn yn cael ei ystyried a'i drin o hyd fel llên-ladrad, ni waeth a fydd yn digwydd yn fwriadol neu'n anfwriadol. Dyma pam ei bod hi’n bwysig dysgu pryd a sut i gydnabod ffynonellau, defnyddio dyfyniadau uniongyrchol ac aralleirio ffynonellau yn fanwl-gywir ac mewn ffordd gywir. Gweler yr adran isod am ganllawiau ynghylch cyfeirnodi yn ogystal ag awgrymiadau defnyddiol o ran dyfynnu ac aralleirio.

Comisiynu
rhywun yn tynnu arian allan o'u waled fel petai'n talu am rywbeth

Comisiynu gwaith yw pan fydd myfyriwr yn trefnu i berson arall gynhyrchu darn o waith ar ei ran. Nid oes gwahaniaeth a yw’r gwaith hwn yn cael ei gyflwyno fel ei waith ei hun ac nid oes gwahaniaeth a yw’r myfyriwr yn talu am y gwaith ar ffurf arian neu nwyddau neu wasanaethau, ystyrir trefnu i berson arall gynhyrchu gwaith ar eich rhan chi yn gomisiynu. 

Yn ystod y blynyddoedd diwethaf mae marchnad ‘melinau traethodau’ wedi tyfu’n gyflym iawn. Mae'r rhain yn gweithio drwy godi tâl ar fyfyrwyr yn gyfnewid am ysgrifennu traethodau. Afraid dweud bod hyn yn cyfrif fel camymddygiad academaidd: nid priod waith y myfyriwr yw'r gwaith ac felly nid yw'r myfyriwr wedi mynd trwy'r broses ofynnol o ymchwilio a mynegi syniadau sy'n hwyluso dysgu.

Mae goblygiadau’r math hwn o dwyllo ‘yn sgîl contract’ yn rhai difrifol a’r gosb safonol yn sgîl comisiynu gwaith yw canslo pob marc modiwl ar draws lefel yr astudio a thynnu’n ôl o’r brifysgol.

Er y bydd myfyriwr sy'n ystyried comisiynu gwaith, gan gynnwys twyllo yn sgîl contract, yn tybio hwyrach nad oes fawr o debygolrwydd y bydd yn cael ei ddal, y gwrthwyneb sy’n wir mewn gwirionedd. Mae astudiaethau wedi dangos bod darlithwyr wedi adnabod mwy na 60% o ‘draethodau a gomisiynwyd’ yn gywir gan na fydd y sawl sy’n ysgrifennu’r traethawd wedi cael mynediad at yr un darlithoedd a’r un deunyddiau â’r myfyriwr. Ar ben hynny, bydd ysgrifenwyr y melinau traethodau yn aml yn ailddefnyddio gwaith traethodau blaenorol ar bynciau tebyg ac mae hyn yn golygu bod tebygolrwydd go dda y bydd Turnitin yn darganfod aseiniad o’r fath.

Mae cwmnïau twyllo yn sgîl contract yn aml yn ddiegwyddor hefyd; yn ogystal â’r ffaith na fyddan nhw’n rhoi ad-daliadau, bu achosion hefyd pan fydd myfyrwyr wedi derbyn e-byst bygythiol gan gwmnïau twyllo yn sgîl contract gan fynnu taliadau ychwanegol er mwyn peidio â rhoi gwybod i’r brifysgol bod y traethawd yn un a brynwyd.

Edrychwch ar yr erthygl ganlynol i gael gwybod rhagor am y peryglon yn sgîl defnyddio melinau traethodau:

Time Higher Education: Six Reasons not to Use Essay Mills

Meddalwedd Aralleirio a Gramadeg
rhywun yn teipio ar fysellfwrdd gliniadur

Hwyrach y byddwch chi o’r farn bod ychydig o gymorth o ran aralleirio yn sgîl meddalwedd yr ymddengys ei fod yn gwneud y cyfan yn awtomatig drosoch chi yn ddeniadol, ond unwaith yn rhagor, gellir ystyried hyn yn gamymddygiad academaidd bwriadol a dylid ei osgoi.

Yn y rhan fwyaf o bynciau, dylid aralleirio mwyafrif y ffynonellau yn hytrach na'u dyfynnu. Gofynnir ichi wneud hyn gan fod angen i ddarlithwyr weld bod myfyriwr yn deall y deunydd a’i fod yn gallu ei egluro yn ei eiriau ei hun. Drwy ddefnyddio meddalwedd i wneud hyn, bydd myfyriwr yn hepgor y broses werthfawr o egluro sy'n helpu i wreiddio dealltwriaeth.

Bydd gan ddefnyddio'r feddalwedd hon oblygiadau o ran ansawdd y gwaith oblegid, er y bydd yn gallu awgrymu aralleiriad ar gyfer brawddeg benodol, ni fydd yn deall cyd-destun llawn yr wybodaeth.

Yn olaf, fel yn achos twyllo drwy gontract, bydd gan ddarn o waith sy'n defnyddio'r math hwn o feddalwedd debygolrwydd llawer uwch o gael ei ddarganfod yn Turnitin gan y bydd bob amser yn dehongli deunydd ffynonellau yn yr un ffordd.

Gall problemau godi hefyd os byddwch chi’n defnyddio rhaglenni ar-lein sy'n cynnig help o ran arddull ysgrifennu a gramadeg gan ei bod hi’n bosibl y bydd gwaith y byddwch chi'n ei fewnbynnu yng ngweinyddion y cwmni yn cael ei storio. Yn sgîl hyn, hwyrach y bydd Turnitin yn ei ddarganfod.

Cydgynllwynio
myfyriwr yn dal i fyny ei gwaith i fyfyriwr arall ei gopïo

Er y gall grwpiau astudio a gweithio gyda myfyrwyr eraill fod yn gynhyrchiol ac y dylid ei annog o dan rai amgylchiadau hyd yn oed, o ran asesiadau unigol, mae hi'n bwysig sicrhau bod yr unigolyn yn gwneud pob darn o waith. Mae cydgynllwynio yn digwydd pan fydd myfyrwyr yn gweithio gyda'i gilydd, heb iddyn nhw gael caniatâd i wneud felly, i gynhyrchu darn o waith i'w asesu, ond yna'n cyflwyno'r deunyddiau fel eu priod ddeunyddiau heb gydnabod cyfraniadau'r person neu’r bobl a oedd wedi gwneud y gwaith gwreiddiol.

Torri Rheolau Arholiadau
myfyriwr yn twyllo trwy ddefnyddio ei ffôn symudol yn ystod prawf

Pan fyddwch chi’n sefyll arholiad ar-lein neu yn y fan a’r lle, bydd cyfres o reoliadau y mae'n rhaid ichi eu dilyn. Er mwyn cynnal Gonestrwydd Academaidd, mae'n bwysig cymryd sylw manwl o'r rheoliadau hyn gan sicrhau eich bod yn eu dilyn.

Ymhlith yr enghreifftiau o arferion y dylid eu hosgoi y mae dod â deunyddiau a dyfeisiau nad ydyn nhw wedi cael eu hawdurdodi i mewn i'r ystafell arholi, cyfathrebu â phobl eraill heb ganiatâd goruchwyliwr, personadu ymgeisydd arholiad neu ganiatáu ichi’ch hun gael eich personadu a chyflwyno tystiolaeth ffug o amgylchiadau arbennig gerbron byrddau arholi.

Y peth gorau yw gadael eich ffôn y tu allan i'r ystafell, dylech chi osgoi achosion o gyfathrebu heb ganiatâd â phobl eraill, a dylech chi fod yn onest ynghylch pwy ydych chi ac amgylchiadau a allai effeithio ar eich perfformiad yn ystod yr arholiad.

Dylech chi gyfeirio at Reoliadau Arholi Prifysgol Abertawe yma i gael rhagor o wybodaeth:

Rheoliadau A Gweithdrefnau Ar Gyfer Gweithredu Arholiadau

Ffugio
dyn yn teipio ar liniadur

Bydd ffugio yn digwydd pan fydd ymchwilydd yn ffugio canlyniadau labordy, gwaith maes neu fathau eraill o gasglu a dadansoddi data. Mae hyn hefyd yn gyfystyr â chamymddygiad academaidd.

Beth alla i ei wneud i osgoi Camymddwyn Academaidd?

Y ffordd orau o osgoi camymddwyn academaidd yw bod yn wybodus ynghylch polisïau a gweithdrefnau ar gyfer y Brifysgol, colegau unigol a modiwlau. Gweler y dolenni, y canllawiau a'r fideos isod am wybodaeth ac awgrymiadau llawn cymorth ynghylch sut i ddilyn eich astudiaethau ag uniondeb academaidd.

Gwylio

Bydd y fideos canlynol yn chwarae ar Popout Player YouTube ac maent yn cynnwys capsiynau yn y Gymraeg a’r Saesneg. Os na allwch chi wylio YouTube yn eich gwlad chi, mae dolenni i’r fideos ar gael ar Panopto ar ddiwedd yr adran hon. 

Darllen

Beth fydd yn digwydd os byddaf yn cyflawni Camymddwyn Academaidd?

Mae’r weithdrefn ar gyfer camymddygiad academaidd yn cael ei thrin fesul achos. Am ragor o wybodaeth, gweler y dolenni isod. 

Ymhlith y cosbau posibl y mae rhybuddion ysgrifenedig, dileu marciau’r papur, marc sero ar gyfer y modiwl, dileu’r marciau ar gyfer lefel yr astudio, neu ddileu'r holl farciau a chael eich gwahardd o'r rhaglen

Adnoddau Defnyddiol Eraill